In Column, Geen categorie

Theelepeltje

“Stel: je bent getuige van een grote ramp, bijvoorbeeld een uitslaande brand, dan kun je drie dingen doen: Rennen voor je leven, zo snel als je kunt, en degenen die niet kunnen rennen aan ​hun lot overlaten. Je kunt ook een boze brief schrijven aan de redactie van je krant en eisen dat degenen die verantwoordelijk zijn voor handhaving van de randveiligheidseisen uit hun ambt worden gezet of gedegradeerd worden. Je kunt ook oproepen tot demonstreren. En je kunt een emmer water op het vuur gooien. Als je geen emmer hebt, dan een glas water. En als je geen glas hebt neem je een theelepeltje water. Iedereen heeft wel een theelepeltje.”

Aldus de Israëlische schrijver Amos Oz. Liefst zou hij ‘de Orde van het Theelepeltje’ willen oprichten. “Mensen die dezelfde houding hebben als ik: niet weglopen, geen brieven schrijven! ​Maar daadwerkelijk een bijdrage leveren aan een effectieve oplossing van problemen.”

Deze Advent – feest van het licht dat groeit in het donker – ga ik letten op mensen die, misschien zonder het zelf te beseffen, bij de Orde van het Theelepeltje horen. Ze staan vaak niet vooraan, zo van: “Kijk mij eens met mijn theelepel”, dus ik zal ze met een lampje moeten zoeken.

De vrijwilligster bij de voedselbank kan zo bij de Orde van de Theelepel. En die van kringloopwinkel Emmaus bij mij achter huis ook. Mannen die week in, week uit belangeloos sjouwen en vrouwen die sorteren en rekenen voor wie een beetje steun goed kan gebruiken.

Wie er ook in thuishoort, is de man die ik laatst op straat tegenkwam terwijl hij een paar stukjes zwerfvuil langs de weg opraapte en in de dichtstbijzijnde container gooide. “Ik doe er elke dag een paar, en als meerdere mensen dat doen, ziet ons dorp er een stuk schoner uit.”

En ik denk aan de diakenen van de gemeente die ik onlangs een bezoek bracht. Zij willen het geld vroeger geschonken om armen, weduwen en wezen te helpen nu op een eigentijdse manier inzetten. Ze hebben een huis gekocht waarin ze gescheiden mannen of vrouwen die nog geen andere woning hebben, tijdelijk onderdak bieden.

Johnny de Mol jr. die geraakt is door het lot van vluchtelingen op Lesbos. Die geen actie voert, niet demonstreert en wat niet al. Maar die gewoon gaat, en helpt, met een trouw en toewijding waarvoor ik mijn pet afneem. Natuurlijk kan hij geen keer brengen in het lot van de miljoenen die op de vlucht zijn in de wereld. Maar voor een aantal van hen maakt hij het verschil.

Het kan ook een dessertlepel zijn waarmee je de brand blust. En een soeplepel mag ook. Maar een theelepel is al voldoende. Amos Oz zegt: “Ik weet zeker wel dat een theelepeltje heel klein is en het vuur enorm, maar we zijn met miljoenen en ieder van ons heeft wel een theelepeltje.”

Gepubliceerd in de Leeuwarder Courant, 1 december 2018. (Foto Wim Beekman: Niels Westra, Leeuwarder Courant)