De column van Wim Beekman

Dolly

Ik ben fan van Dolly Parton. Toen ik voor het eerst haar hit ‘Jolene’ hoorde, was ik verkocht: Jolene, ik smeek je, neem toch alsjeblieft niet mijn man, neem hem alsjeblieft niet van me af, ook al kun je dat wel. Het lied gaat over een vrouw die houdt van haar man, hij is haar grote liefde. Maar hij is in de ban gekomen van een andere, mooiere en meer aantrekkelijke vrouw, die iedere man kan krijgen die ze hebben wil. De echtgenote van de man geeft niet op, ze wordt niet kwaad, zij vliegt de ander die haar man verleidt niet aan, en ze schopt haar man niet het huis uit. Ze spreekt de vrouw op wie haar man verliefd is op een rustige maar ook indrukwekkende manier aan: Je kunt hem van me afnemen, maar alsjeblieft, doe het niet, hij is mijn enige.

Wat me raakt in dit lied is de kwetsbaarheid en tegelijk ook de kracht van deze vrouw. De aanklacht en het verdriet die samenkomen. Het is dus mogelijk: opkomen voor jezelf zonder de ander aan te vallen. Jezelf met kracht verweren en daarbij mild durven blijven. Blijkbaar heeft dit lied miljoenen anderen ook geraakt, want Dolly Parton is met dit lied beroemd geworden. Hiermee is de indrukwekkende carrière begonnen van een grote ster die altijd ook een gewoon mens en een warme vrouw is gebleven. ‘Alles aan haar was misschien onecht, behalve haar karakter’, vertelt een muziekjournalist in deze krant.

Dolly werd tachtig jaar geleden in armoede geboren, als vierde in een gezin van twaalf kinderen. Ze woonden in een klein boerderijtje en sliepen met z’n allen in één kamer. Haar moeder naaide voor haar een jas in veel kleuren uit een gekregen doos vodden:

Mama naaide de vodden aan elkaar,
naaide elk stukje vol liefde (…)
Terwijl ze naaide, vertelde ze een verhaal
dat ze in de Bijbel had gelezen.
Over een jas met veel kleuren
die Jozef droeg en toen zei ze:
Misschien brengt die jas ook jou
geluk en vreugde.
Ik kon niet wachten om hem te dragen
en mama zegende hem met een kus.

Op school werd zij erom uitgelachen. Maar toen al was zij blijkbaar kwetsbaar en krachtig tegelijk. Zij vertelde hen het verhaal van deze jas, en van de koninklijke mantel van Jozef. Zij besluit met:

Ik probeerde ze te laten begrijpen
dat iemand alleen maar arm is
als hij of zij daar zelf voor kiest.
Nu weet ik dat we geen geld hadden,
maar ik was zo rijk als ik maar kon zijn
in mijn jas met veel kleuren,
die mijn moeder voor mij maakte.
Speciaal voor mij.

De kleine Dolly is een echte zakenvrouw geworden en heeft een groot imperium opgebouwd. Daaruit heeft ze miljoenen aan liefdadigheid gegeven, onder andere aan het stimuleren van de ontwikkeling en leesvaardigheid van arme kinderen. Dolly Parton was een gelovige vrouw en heeft veel gospelmuziek gemaakt, o.a. met zangeres Dionne Warwick. Die reageerde afgelopen dinsdag: “De hemelse Vader heeft besloten een van zijn kinderen tot zich te nemen. Dolly was echt een kind van God en is nu in zijn goede handen.”

Gepubliceerd in de Leeuwarder Courant, 29 augustus 2026. (Foto Wim Beekman: Niels Westra, Leeuwarder Courant).