Vroom en vrolijk
Omdat ik zondagmorgen nog in het midden van het land verblijf, heeft de kerkenraad de eredienst verzet naar de avond. Het is een mooie zomerse dag en onderweg naar de kerk zie ik veel wandelaars en fietsers. Dat zal de kerkdienst niet bevorderen, denk ik kleingelovig.
Maar het kerkje is verrassend goed gevuld. ”We kunnen wel vaker een avonddienst houden”, zegt een ouderling, en ik ben het meteen met hem eens. Ik hou van avonddiensten. Dan kan ik weer eens mijn mooiste avondlied laten zingen:
De maan is opgekomen.
De aarde ligt in dromen.
De nacht is stil en klaar.
De donk’re bossen zwijgen
en van de beemden stijgen
de nevels wit en wonderbaar.De wereld die verstilde
en zich in schemer hulde
wordt inniger vertrouwd
en houdt u zo geborgen
dat gij verdriet en zorgen
van heel de dag vergeten zoudt.
Voor mij kan de kerkdienst nu al niet meer stuk. Het lied bemoedigt me en geeft me troost in deze tijd van crisis, oorlog en politieke verwarring. Bemoediging is waarvoor ik uit preken ga, troost is waarvoor ik op mijn vrije zondagen graag weer zelf gewoon kerkganger ben. Rust vinden voor mijn onrustige ziel.
Verderop in het lied staan woorden die mij houvast bieden hoe te leven:
Doe ons de eenvoud vinden, en, God, voor U als kind’ren op aarde vroom en vrolijk zijn.
‘Vroom en vrolijk’, daar zit het allemaal in.
Gewetensvolle keuzes maken wat je doen en laten zult. Verantwoording afleggen van de hoop die in je is. In jezelf de mildheid en de wijsheid van de lieve Heer opdiepen, boosheid en ergernis verdrijven, en de moed vinden telkens opnieuw te beginnen.
En dat liefst allemaal ‘vrolijk’. Laten we de dingen blijmoedig doen, het leven is soms al triest genoeg. Dat is voor mij, protestant, soms even wennen. De, ernst, zwaarmoedigheid en matigheid van Calvijn liggen altijd om de hoek. Katholieken zijn beter in blijmoedigheid.
In de kerkelijke kringen waar ik ben opgevoed, was het vaak óf vroom, óf vrolijk. Beide leken moeilijk samen te gaan. De vromen gingen naar de kerk en de vrolijken waren te vinden in het café en op de kermis.
En sommige gelovigen zegden kerk en lieve Heer vaarwel vanwege de angst dat de Heer aan het eind voor hen niet lief zou zijn. Zij ervaarden enkel ‘hel en verdoemenis’. Vroomheid had hen eerder vrees gegeven dan troost en bemoediging.
In het kerkje waar ik vanavond voorga, is er van die vrees weinig meer over. De kerkganger van vandaag zoekt bij God warmte, geborgenheid en nieuwe moed om de wereld en het eigen leven onbevreesd tegemoet te gaan. Zo eindigen wij vanavond ook samen:
Laten wij amen zeggen
en ons te slapen leggen,
kil wordt de avondwind.
God weer van ons het kwade
en wees in uw genade
met ieder eenzaam mensenkind.
Gepubliceerd in de Leeuwarder Courant, 21 juni 2025. (Foto Wim Beekman: Niels Westra, Leeuwarder Courant).
van Zuidwest Friesland
