In Geen categorie

De wekelijkse column van Wim Beekman, gepubliceerd in de Leeuwarder Courant van 16 december 2017

Maria en Martha

Van de beide zussen die Jezus te eten vragen, is Maria altijd de hemel in geprezen, en Martha verguisd. Omdat Maria ging zitten luisteren naar Jezus, en Martha zich de benen uit de naad liep.

Maar als Martha het eten niet had opgediend, en de tafel niet had afgeruimd, was er van de maaltijd niets terecht gekomen. Ik kan me wel voorstellen dat Martha geërgerd reageert dat haar zuster haar al het werk alleen laat doen.

Gelovigen – en andere idealisten – denken zo zwart-wit. De een doet het goed, en de ander verkeerd. Daarbij is het altijd ‘of-of’. Je bent dader als Kaïn die zijn broer heeft vermoord, of slachtoffer als Abel. In jou zit de erfenis van de ruige Ezau, of je hebt het karakter van zijn zachte broer Jakob. Je leidt het liederlijke leven van de verloren zoon, of je slijt je dagen zoals de oppassende oudste zoon.

Behoren wij tot de groep van de vijf wijze meisjes die extra olie in hun kruiken hebben meegenomen? Of zijn we zo dom als de vijf dwaze die onbezorgd door het leven gaan? Zijn we de gestreste ploeteraar Martha, of ontspannen en ontvankelijk als haar zuster Maria?

Lieve hemel, mag het alsjeblieft een beetje meer ‘en-en’ zijn? Martha en Maria zijn zussen, nauw aan elkaar verbonden. Misschien zijn zij wel twee kanten van dezelfde mens. Zit er een Martha in ons, en ook iets van een Maria. Soms komt de een meer naar voren, dan weer de ander. Misschien hebben sommigen van ons wat meer van Maria, en anderen van Martha, maar komen beide kanten in ons samen.

Waarom dat eeuwig zoeken naar wie goed geweest is, en wie fout? Wie onverbeterlijke daders zijn, en wie enkel slachtoffers. Wie de wijzen; wie de dwazen. Zo zit de geschiedenis niet in elkaar, onze samenleving evenmin, en wijzelf ook niet. Zwart-wit denken is gemakkelijk; nuanceren is een kunst.

“Maar”, zegt wie de verhalen kent, “Jezus zegt toch zelf dat Maria het goede deel gekozen heeft?” Zeker, in dit verhaal heeft de zus die rustig blijft zitten luisteren de goede keus gemaakt. Echter direct hiervoor vertelt Jezus het verhaal van de barmhartige Samaritaan. Die steekt de handen uit de mouwen doet de goede daad.

De verhalen zijn zusterverhalen, twee kanten van dezelfde zaak en beide waar. Dat van de Samaritaan die handelt en een halfdode niet laat stikken, is voor ons wanneer wij geneigd zijn de handen in de schoot te leggen en aan de overkant voorbij te gaan. Het andere, dat van Martha en Maria, is voor wie als razende Roeltje zo nodig weer van alles doen moet.

Wat de beide zussen betreft: Ik stel mij voor dat Martha zichzelf na Jezus’ woorden opgelucht de tijd gunt bij de anderen te gaan zitten. En dat ze daarna met z’n beiden zusterlijk de afwas gaan doen.